Đề xuất những quy định mới về đầu tư trong năm 2026

Các quy định mới về đầu tư năm 2026 đang thu hút sự quan tâm của cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư nước ngoài. Những đề xuất sửa đổi Luật Đầu tư tập trung vào việc mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường, đổi mới chính sách ưu đãi đầu tư đặc biệt, đơn giản hóa thủ tục hành chính và tăng cường hỗ trợ các ngành kinh tế chiến lược. Vậy dự thảo sửa đổi Luật Đầu tư 2026 có những điểm mới nào? Hãy cùng Luật Trí Minh tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Tổng quan về đề xuất sửa đổi Luật Đầu tư năm 2026

Luật Đầu tư số 143/2025/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 11/12/2025 và có hiệu lực từ ngày 01/03/2026, tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho hoạt động đầu tư kinh doanh tại Việt Nam.

Để tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư, Bộ Tài chính đã xây dựng dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, với định hướng tháo gỡ những bất cập trong thực tiễn, nâng cao hiệu quả quản lý và thu hút các dòng vốn đầu tư có chất lượng.

Việc sửa đổi được định hướng trên cơ sở:

• Kết luận số 18-KL/TW ngày 02/04/2026 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV, liên quan đến kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, tài chính quốc gia, vay và trả nợ công, đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026–2030.
• Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 08/06/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.
• Yêu cầu hoàn thiện hệ thống pháp luật, tăng tính minh bạch và cải thiện khả năng tiếp cận thị trường cho các nhà đầu tư.

Theo định hướng này, chính sách thu hút đầu tư đang chuyển từ chú trọng quy mô vốn sang đánh giá chất lượng, hiệu quả, công nghệ và khả năng đóng góp thực chất cho nền kinh tế.

1.1. Cập nhật tiến độ sửa đổi Luật Đầu tư mới nhất

Ngày 24/08/2026, Quốc hội đã ban hành Luật số 24/2026/QH16 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, có hiệu lực từ ngày 01/03/2027.

Bên cạnh văn bản đã được ban hành này, một dự án luật sửa đổi, bổ sung tiếp theo đã được Chính phủ trình Quốc hội khóa XVI ngày 23/10/2026. Đến ngày 24/10/2026, các đại biểu Quốc hội tiếp tục thảo luận, đóng góp ý kiến về dự án luật.

Lưu ý: Những chính sách phân tích dưới đây là các nội dung được đề xuất trong quá trình xây dựng dự thảo mới, không đồng nghĩa với việc tất cả đã được Quốc hội thông qua hoặc có hiệu lực thi hành.

2. 7 đề xuất nổi bật trong quy định mới về đầu tư 2026

2.1. Mở rộng điều kiện tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài

Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất sửa đổi, bổ sung khoản 3a Điều 8 Luật Đầu tư, liên quan đến điều kiện tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài.

Theo nội dung đề xuất, các vấn đề được xem xét bao gồm:

• Bổ sung quy định liên quan đến những ngành, nghề kinh doanh cho phép sở hữu 100% vốn đầu tư nước ngoài.
• Xem xét nới lỏng điều kiện tiếp cận thị trường trong những trường hợp cần thiết.
• Hoàn thiện cơ chế quản lý theo hướng công khai, minh bạch và bảo đảm sự bình đẳng giữa các nhà đầu tư.

– Tác động đối với doanh nghiệp:

Nếu được thông qua và cụ thể hóa phù hợp, các chính sách này có thể mở rộng lựa chọn về hình thức đầu tư, tỷ lệ sở hữu vốn và phương án gia nhập thị trường Việt Nam.

Đặc biệt, doanh nghiệp có kế hoạch thành lập công ty vốn nước ngoài, liên doanh hoặc nhận chuyển nhượng vốn góp cần quan tâm đến những thay đổi về điều kiện đầu tư.

Tuy nhiên, việc sở hữu 100% vốn nước ngoài không được mặc nhiên áp dụng đối với tất cả ngành, nghề. Nhà đầu tư vẫn phải kiểm tra giới hạn tiếp cận thị trường và các điều kiện pháp lý có liên quan.

2.2. Đổi mới chính sách ưu đãi và hỗ trợ đầu tư đặc biệt

Dự thảo đề xuất sửa đổi, bổ sung Điều 17 Luật Đầu tư nhằm hoàn thiện cơ chế ưu đãi và hỗ trợ đầu tư đặc biệt.

Điểm đáng chú ý là định hướng gắn quyền lợi được hưởng ưu đãi với kết quả thực hiện những cam kết của nhà đầu tư.

Theo đó, nhà đầu tư được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đặc biệt có thể phải thực hiện các trách nhiệm như:

• Thực hiện đầy đủ các cam kết đã đăng ký.
• Báo cáo định kỳ về tình hình thực hiện cam kết.
• Cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
• Chịu sự kiểm tra, đánh giá về việc đáp ứng các điều kiện được hưởng ưu đãi.

Trường hợp không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ cam kết, nhà đầu tư có thể bị điều chỉnh hoặc thu hồi một phần hay toàn bộ ưu đãi, hỗ trợ theo cơ chế được đề xuất.

– Doanh nghiệp cần lưu ý:

Thay vì chỉ tập trung vào điều kiện được cấp ưu đãi ban đầu, doanh nghiệp cần quan tâm đến khả năng duy trì các điều kiện và kết quả cam kết trong suốt quá trình thực hiện dự án.

Việc xây dựng hệ thống theo dõi tiến độ, quản lý hồ sơ đầu tư và kiểm soát nghĩa vụ báo cáo sẽ có ý nghĩa ngày càng quan trọng.

2.3. Đề xuất mở rộng ưu đãi đầu tư đối với các ngành kinh tế chiến lược

Theo định hướng tại Nghị quyết số 10-NQ/TW, việc thu hút đầu tư nước ngoài sẽ ưu tiên những ngành, lĩnh vực có khả năng tạo giá trị gia tăng cao và tác động lan tỏa đến nền kinh tế.

– Một số nhóm ngành đáng chú ý gồm:

• Công nghệ cao và chuyển đổi số: Công nghiệp điện tử, chip bán dẫn, thiết bị số, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, điện toán đám mây, Internet vạn vật (IoT) và công nghệ chuỗi khối.
• Công nghệ sinh học và y sinh: Các dự án nghiên cứu, phát triển công nghệ sinh học và y sinh tiên tiến.
• Công nghiệp xanh và năng lượng: Công nghệ năng lượng, vật liệu tiên tiến, sản xuất xanh và các dự án có khả năng hỗ trợ chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng bền vững.
• Logistics và chuỗi cung ứng: Logistics hiện đại, dịch vụ chuỗi cung ứng, kho dự trữ năng lượng và dự trữ hàng hóa phục vụ thị trường khu vực, quốc tế.
• Dịch vụ có giá trị gia tăng cao: Tài chính, thương mại, đổi mới sáng tạo và các hoạt động dịch vụ có khả năng đóng góp lớn vào năng suất và giá trị gia tăng.

Việc mở rộng đối tượng được xem xét ưu đãi đầu tư đặc biệt có thể tạo cơ hội cho doanh nghiệp trong những lĩnh vực nêu trên.

Tuy nhiên, thuộc ngành nghề ưu tiên không đồng nghĩa với việc tự động được hưởng ưu đãi. Điều kiện về tính chất dự án, quy mô, địa điểm và các tiêu chí pháp lý khác vẫn cần được đánh giá theo quy định áp dụng tại từng thời điểm.

2.4. Bổ sung cơ chế hỗ trợ đầu tư và khuyến khích doanh nghiệp FDI tái đầu tư

Bên cạnh ưu đãi đầu tư, dự thảo còn hướng đến mở rộng các hình thức hỗ trợ nhằm tạo động lực cho doanh nghiệp tiếp tục phát triển hoạt động sản xuất, kinh doanh tại Việt Nam.

– Hỗ trợ một phần chi phí đầu tư:

Theo định hướng được đề xuất, Nhà nước có thể xem xét chia sẻ một phần chi phí hợp lệ đối với những hoạt động có tác động tích cực đến nền kinh tế như:

• Phát triển mạng lưới nhà cung ứng trong nước.
• Nghiên cứu và phát triển (R&D) liên kết với các tổ chức trong nước.
• Đào tạo, đào tạo lại nguồn nhân lực Việt Nam.
• Hợp tác chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực sản xuất.

Trong hệ thống pháp luật hiện hành, Nghị định số 182/2024/NĐ-CP ngày 31/12/2024 đã quy định về việc thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ Hỗ trợ đầu tư.

Việc bổ sung những cơ chế hỗ trợ tại dự thảo Luật Đầu tư hướng đến hoàn thiện cơ sở pháp lý và phạm vi áp dụng đối với các hoạt động đầu tư có giá trị gia tăng thực chất.

– Khuyến khích sử dụng lợi nhuận để lại để mở rộng đầu tư

Dự thảo cũng đề xuất cơ chế hỗ trợ đối với tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài sử dụng lợi nhuận chưa chuyển về nước để mở rộng hoạt động đầu tư tại Việt Nam.

Đáng chú ý, theo phương án được nêu trong quá trình xây dựng dự thảo, hoạt động mở rộng đầu tư cần:

• Làm thay đổi quy mô dự án.
• Đạt mức tăng tổng vốn đầu tư từ 20% trở lên.
• Không thuộc những trường hợp loại trừ như tổ chức lại doanh nghiệp, giao dịch góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp hoặc mua lại doanh nghiệp, dự án đang hoạt động mà không tạo ra việc mở rộng đầu tư thực chất.

Ví dụ minh họa: Một doanh nghiệp FDI có tổng vốn đầu tư 100 tỷ đồng dự kiến sử dụng lợi nhuận để lại để bổ sung 25 tỷ đồng nhằm mở rộng nhà xưởng và dây chuyền sản xuất. Mức tăng vốn dự kiến tương đương 25%.

Trường hợp này có thể đáp ứng tiêu chí tăng vốn từ 20% trở lên theo đề xuất. Tuy nhiên, khả năng được hỗ trợ còn phụ thuộc vào điều kiện cụ thể của chính sách khi được ban hành và hồ sơ chứng minh hoạt động mở rộng đầu tư.

2.5. Mở rộng phạm vi áp dụng thủ tục đầu tư đặc biệt

Theo đề xuất sửa đổi Điều 28 Luật Đầu tư, một số dự án thuộc lĩnh vực ưu tiên có thể được lựa chọn đăng ký đầu tư theo thủ tục đặc biệt. Các lĩnh vực được đề cập bao gồm:

• Công nghiệp điện tử, bán dẫn và thiết bị số.
• Trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, IoT và chuỗi khối.
• Công nghệ sinh học, y sinh tiên tiến.
• Công nghệ năng lượng, vật liệu tiên tiến và công nghiệp xanh.
• Logistics hiện đại và dịch vụ chuỗi cung ứng có giá trị gia tăng cao.
• Dự án xây dựng trung tâm đổi mới sáng tạo, trung tâm dữ liệu và các cơ sở dự trữ năng lượng, hàng hóa.

Một điểm đáng quan tâm là đề xuất mở rộng khả năng lựa chọn thủ tục đặc biệt đối với một số dự án nằm ngoài các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung, khu thương mại tự do, trung tâm tài chính quốc tế và các khu chức năng trong khu kinh tế.

– Ý nghĩa đối với nhà đầu tư

Việc mở rộng phạm vi áp dụng thủ tục đầu tư đặc biệt, nếu được thông qua, có thể tạo thêm cơ hội lựa chọn quy trình đầu tư phù hợp với tính chất và nhu cầu triển khai dự án.

Tuy vậy, nhà đầu tư cần phân biệt rõ thủ tục đầu tư đặc biệt với các yêu cầu liên quan đến quyền sử dụng đất, xây dựng, môi trường, phòng cháy chữa cháy và những quy định chuyên ngành khác.

Áp dụng thủ tục đầu tư đặc biệt không có nghĩa là được miễn mọi nghĩa vụ pháp lý trong quá trình triển khai dự án.

2.6. Khuyến khích phát triển khu công nghiệp sinh thái và đầu tư xanh

Phát triển khu công nghiệp sinh thái là một trong những định hướng quan trọng nhằm thúc đẩy hoạt động sản xuất bền vững và sử dụng hiệu quả nguồn lực. Theo nội dung dự thảo, một số chính sách đáng chú ý gồm:

– Thứ nhất, đề xuất cơ chế khấu hao nhanh đối với máy móc, thiết bị, dây chuyền và công nghệ đáp ứng tiêu chí chuyển đổi sang khu công nghiệp sinh thái.

Chính sách được kỳ vọng tạo động lực cho doanh nghiệp đầu tư công nghệ sản xuất tiết kiệm năng lượng, sử dụng hiệu quả tài nguyên và giảm tác động tiêu cực đến môi trường.

– Thứ hai, đề xuất sửa đổi Điều 31 Luật Đầu tư về thời hạn hoạt động của dự án trong khu công nghiệp sinh thái.

Theo đó, thời hạn hoạt động của một số dự án có thể được xem xét kéo dài hơn nhưng không quá 70 năm, nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định dự kiến.

Việc kéo dài thời hạn hoạt động có thể tạo điều kiện để nhà đầu tư xây dựng kế hoạch tài chính dài hạn và nâng cao khả năng thu hồi vốn.

Tuy nhiên, thời hạn 70 năm nêu trên là giới hạn trong phương án đề xuất, không phải thời hạn được mặc nhiên áp dụng cho mọi dự án trong khu công nghiệp sinh thái.

2.7. Tăng cường quản lý dự án đầu tư và xây dựng hệ thống dữ liệu số

Bên cạnh việc mở rộng ưu đãi, dự thảo còn hướng đến cải thiện hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động đầu tư. Một số định hướng đáng chú ý gồm:

• Quản lý dự án theo vòng đời: Đề xuất sửa đổi, bổ sung Điều 45 Luật Đầu tư liên quan đến cơ chế kiểm soát ở các giai đoạn thực hiện dự án, nhằm nâng cao trách nhiệm và hiệu quả theo dõi hoạt động đầu tư.
• Phát triển nền tảng dữ liệu đầu tư: Hoàn thiện nền tảng số và cơ sở dữ liệu về đầu tư trực tiếp nước ngoài, tích hợp với Cổng một cửa đầu tư quốc gia.
• Hoàn thiện chế độ báo cáo: Tăng cường khả năng cập nhật, quản lý và khai thác thông tin phục vụ việc giám sát dự án.
• Tháo gỡ vướng mắc pháp lý: Nghiên cứu cơ chế đặc thù thu hút đầu tư của địa phương, bảo đảm hoạt động đầu tư kinh doanh và xử lý những vấn đề liên quan đến dự án có nhu cầu được Nhà nước giao khu vực biển.

Đối với doanh nghiệp, những thay đổi này đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng quản trị hồ sơ và tính nhất quán của dữ liệu trong quá trình triển khai dự án.

3. Những thay đổi về chính sách đầu tư có thể tác động như thế nào đến doanh nghiệp?

Các đề xuất sửa đổi Luật Đầu tư không chỉ ảnh hưởng đến nhà đầu tư nước ngoài mà còn có thể tạo ra những thay đổi đối với doanh nghiệp trong nước, đặc biệt là những đơn vị tham gia chuỗi cung ứng và sản xuất công nghệ cao.

Nhóm doanh nghiệp	Cơ hội và vấn đề cần quan tâm
Nhà đầu tư nước ngoài	Khả năng mở rộng tiếp cận thị trường, lựa chọn hình thức và tỷ lệ sở hữu vốn
Doanh nghiệp FDI hiện hữu	Cơ hội xem xét hỗ trợ khi tái đầu tư, tăng quy mô sản xuất
Doanh nghiệp công nghệ cao	Khả năng tiếp cận chính sách ưu đãi, hỗ trợ và thủ tục đầu tư đặc biệt
Doanh nghiệp trong nước	Cơ hội hợp tác chuyển giao công nghệ, phát triển chuỗi cung ứng và tiếp cận thị trường quốc tế
Chủ đầu tư hạ tầng khu công nghiệp	Động lực chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp sinh thái
Doanh nghiệp có dự án đang triển khai	Yêu cầu tăng cường quản lý tiến độ, nghĩa vụ báo cáo và tuân thủ điều kiện đầu tư

Có thể thấy, bên cạnh cơ hội mở rộng đầu tư và tiếp cận hỗ trợ, doanh nghiệp cũng cần quan tâm hơn đến trách nhiệm giải trình và khả năng đáp ứng các điều kiện pháp lý trong quá trình hoạt động.

4. Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì trước các đề xuất sửa đổi Luật Đầu tư 2026?

Để chủ động thích ứng với những thay đổi dự kiến, Luật Trí Minh khuyến nghị doanh nghiệp xem xét một số nội dung quan trọng sau.

4.1. Rà soát ngành nghề và điều kiện tiếp cận thị trường

Nhà đầu tư nước ngoài cần kiểm tra ngành nghề dự kiến kinh doanh, điều kiện tiếp cận thị trường, tỷ lệ sở hữu vốn và các giấy phép chuyên ngành có liên quan.

Việc rà soát ngay từ giai đoạn chuẩn bị sẽ giúp hạn chế rủi ro khi lựa chọn hình thức đầu tư và xây dựng phương án góp vốn.

4.2. Đánh giá khả năng được hưởng ưu đãi, hỗ trợ đầu tư

Doanh nghiệp cần xác định dự án có thuộc ngành nghề, lĩnh vực hoặc địa bàn được xem xét ưu đãi hay không.

Đồng thời, cần phân biệt rõ ưu đãi đầu tư, hỗ trợ đầu tư thông thường và các cơ chế ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt để lựa chọn phương án phù hợp.

4.3. Chuẩn bị hồ sơ chứng minh kết quả đầu tư

Đối với những doanh nghiệp dự kiến đăng ký ưu đãi đầu tư đặc biệt, cần chú trọng hồ sơ chứng minh năng lực tài chính, quy mô đầu tư, hoạt động R&D, kế hoạch đào tạo lao động và kết quả thực hiện cam kết.

Việc lưu trữ chứng từ và dữ liệu minh bạch sẽ giúp doanh nghiệp thuận lợi hơn trong quá trình kiểm tra, đánh giá.

4.4. Rà soát kế hoạch mở rộng vốn và tái đầu tư

Doanh nghiệp FDI có kế hoạch sử dụng lợi nhuận để lại cần đánh giá tính khả thi của phương án mở rộng dự án, tổng vốn đầu tư và các giao dịch liên quan.

Không nên thực hiện điều chỉnh cơ cấu vốn chỉ nhằm đáp ứng một tỷ lệ dự kiến trong dự thảo khi chính sách chưa được ban hành chính thức.

4.5. Theo dõi văn bản được thông qua và quy định chuyển tiếp

Trong quá trình sửa đổi Luật Đầu tư, nội dung dự thảo có thể tiếp tục thay đổi.

Vì vậy, doanh nghiệp cần cập nhật văn bản chính thức và quy định chuyển tiếp trước khi áp dụng, đặc biệt đối với các dự án đang thực hiện thủ tục đầu tư hoặc đã được cấp ưu đãi.

5. Luật Trí Minh – Đồng hành cùng doanh nghiệp trong hoạt động đầu tư tại Việt Nam

Trong bối cảnh hệ thống pháp luật về đầu tư tiếp tục được hoàn thiện, việc cập nhật chính sách và xây dựng phương án đầu tư phù hợp có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Với kinh nghiệm hoạt động trong lĩnh vực tư vấn pháp lý từ năm 2007, Công ty Luật TNHH Trí Minh cung cấp các dịch vụ tư vấn pháp luật liên quan đến đầu tư, doanh nghiệp và thương mại, hỗ trợ khách hàng trong quá trình tìm hiểu và thực hiện các thủ tục pháp lý tại Việt Nam.

• Tư vấn điều kiện đầu tư, ngành nghề kinh doanh và tỷ lệ sở hữu vốn nước ngoài.
• Tư vấn thành lập doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
• Rà soát hồ sơ, thủ tục đầu tư và điều chỉnh dự án đầu tư.
• Đánh giá điều kiện pháp lý liên quan đến ưu đãi, hỗ trợ đầu tư.
• Tư vấn góp vốn, mua cổ phần, chuyển nhượng vốn và tái cấu trúc doanh nghiệp.
• Cập nhật những thay đổi pháp luật ảnh hưởng đến quá trình triển khai dự án.

Những đề xuất sửa đổi Luật Đầu tư 2026 cho thấy định hướng tiếp tục cải thiện môi trường kinh doanh, mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường cho nhà đầu tư nước ngoài và tăng cường ưu đãi đối với các dự án có giá trị gia tăng cao. Trong trường hợp cần trao đổi chi tiết hoặc có nhu cầu sử dụng dịch vụ tại Luật Trí Minh, vui lòng liên hệ qua Email: contact@luattriminh.vn hoặc số Hotline: 024 3766 9599 (Hà Nội) và 028 3933 3323 (TP.HCM) để được hỗ trợ kịp thời.

————————-

Liên hệ để được tư vấn

Hà Nội: 024 3766 9599

TP.HCM: 028 3933 3323

Email: contact@luattriminh.vn

Zalo: https://zalo.me/1348045542689641225

Trụ sở: Tầng 5, Tòa nhà Việt/Viet Tower, Số 1 phố Thái Hà, Phường Đống Đa, Thành Phố Hà Nội

Chi nhánh: Lầu 11, Toà nhà Vimedimex, số 246 Cống Quỳnh, Phường Bến Thành, Thành phố Hồ Chí Minh

Nguồn tham khảo pháp lý:

• Luật Đầu tư số 143/2025/QH15.
• Luật số 24/2026/QH16 và thông tin hiệu lực.
• Báo Điện tử Chính phủ – Đề xuất một số quy định mới về đầu tư, ngày 19/08/2026.
• Cổng thông tin điện tử Quốc hội – Chính phủ trình dự án Luật sửa đổi Luật Đầu tư, ngày 23/10/2026.
• Cổng thông tin điện tử Quốc hội – Thảo luận về sửa đổi Luật Đầu tư, ngày 24/10/2026.